گیاه پاد

چکیده شب­پره مینوز برگ گوجه­فرنگی،Tuta absoluta Povolny (Lep.: Gelechiidae)  یکی از مهمترین آفات گوجه­فرنگی است که می­تواند به عنوان یک تهدید جدی برای تولید گوجه فرنگی ایران محسوب شود. یکی از ابزارهای اصلی مدیریت این آفت استفاده از حشره­کش های شیمیایی می­باشد ولی اتکای بیش از حد به استفاده از حشره­کش­های شیمیایی به سرعت منجر به بروز مقاومت آفت به آفت­کش­ها می­شود. استفاده از اسانس­ها و عصاره­های گیاهی در کنترل آفت روشی مناسب برای کاهش اثر جانبی حشره­کش­های شیمیایی در محیط زیست می­باشد. در این تحقیق، سمیت تماسی عصاره روغنی زیتون تلخ روی مراحل تخم، لارو سن دوم و شفیره مورد بررسی قرار گرفت. عصاره گیاه به وسیله حلال هگزان گرفته شد. کلیه آزمایش­ها در دمای 2 ± 27 درجه سلسیوس، رطوبت نسبی 5 ± 65 درصد و دوره نوری 16 ساعت روشنایی و 8 ساعت تاریکی انجام شد. ترکیبات گیاهی عصاره فوق با استفاده از دستگاه GC/MS شناسایی شدند. در عصاره زیتون تلخ، ترکیباتی متیل لینولئات، متیل اولئات و متیل پالمتات به ترتیب با 375/69، 231/17 و 361/7 درصد ترکیبات شیمیایی عمده بودند. نتایج نشان داد که با افزایش غلظت عصاره، مرگ­و­میر تخم، لارو و شفیره آفت هم افزایش یافت. تجزیه و تحلیل پروبیت داده­ها نشان داد میزان  LC₅₀برای عصاره زیتون تلخ در مرحله تخم، لارو سن دوم و شفیره به ترتیب 93/948، 72/346 و 75/1 میکرولیتر بر میلی­لیتر به دست آمد. غلظت­های زیرکشنده LC₁₀ و LC₂₅ این عصاره در مدت زمان 24 ساعت اثر ضد تغذیه­ای به جا گذاشت. نتایج حاصل نشان داد این عصاره پتانسیل بالایی برای کنترل شب­پره مینوز گوجه فرنگی در محیط­های باز و بسته دارد و برای حفاظت از محیط زیست و سلامت کاربران توصیه می­شود.